SERHED HABER - Vali Avni Çakır, Muş Balı’nın 3-5 yıl içerisinde daha geniş kitlelerce tanınmasını hedeflediklerini belirtirken, kentte yıllık bal üretiminin 602 tona ulaştığı bildirildi.
Muş’ta arıcılığın geliştirilmesi ve koloni kayıplarının azaltılması amacıyla hazırlanan “Altın Kanatlara Yeni Kovan Projesi” kapsamında 100 arıcıya toplam bin yeni kovan dağıtıldı. Yaklaşık 2 milyon lira bütçeli proje, yüzde 75 devlet hibesi ve yüzde 25 üretici katkısıyla hayata geçirildi.
Kentte tarımsal üretimin çeşitlendirilmesi ve arıcılığın daha güçlü bir ekonomik faaliyete dönüştürülmesi amacıyla yürütülen çalışmalar kapsamında arıcılara yönelik yeni bir destek daha hayata geçirildi. Muş İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından hazırlanan “Altın Kanatlara Yeni Kovan Projesi” ile mevcut kovanlarını yenilemek veya arıcılık faaliyetlerini geliştirmek isteyen üreticilere destek sağlandı. Proje kapsamında Arıcılık Kayıt Sistemi’ne (AKS) kayıtlı, Muş’ta ikamet eden 100 arıcıya 10’ar adet olmak üzere toplam bin yeni kovan teslim edildi.
İl Tarım ve Orman Müdürlüğünde düzenlenen kovan dağıtım programında konuşan Muş Valisi Avni Çakır, arıcılığa yönelik çalışmaların birbirini tamamlayan projelerle sürdürüldüğünü belirterek, yaklaşık üç ay önce hayata geçirilen “Baldan Altın Kanatlar” projesinin ardından yeni kovan desteğinin de üreticilerle buluşturulduğunu söyledi.
Çakır, yaklaşık üç ay önce hayata geçirilen “Baldan Altın Kanatlar” projesinin ardından yeni kovan desteğinin de üreticilerle buluşturulduğunu belirterek, “Bundan üç ay kadar önce ‘Baldan Altın Kanatlar’ projemizle hem DAKA hem de Tarım ve Orman Bakanlığı destekli güzel bir projeyi vatandaşlarımızla buluşturmuştuk. Bugünkü çalışmayı da onun bir devamı olarak değerlendirebiliriz. Bugün de bin tane kovanımızı çiftçi kardeşlerimizle buluşturacağız. Biz tüm arkadaşlarımızla beraber Muş’un sahip olduğu bu yetenekleri, Allah vergisi imkânları en iyi şekilde kullanmaya, çiftçilerimizle beraber Muş’u bu anlamda daha ileriye taşımaya gayret gösteriyoruz. Tarım ve hayvancılık bizim kurtuluşumuz. Sanayi anlamında ilimizin imkânları belli.
Ancak uçsuz bucaksız ovalarımız, su kaynaklarımız, yaylalarımız ve otlaklarımızla tarım ve hayvancılıkta çok ciddi bir potansiyelimiz var. Bunu sadece atalarımızdan öğrendiğimiz şekilde değil, modern ilim ve teknikle buluşturarak yarınlara taşımak zorundayız. Üretim kapasitemizi ve verimliliğimizi artırmamız gerekiyor. Bunun da hep beraber farkındayız. Muş’un sahip olduğu imkânlarda hiç kimsenin hayvancılık veya arıcılık yapması için asla mazereti yok. Uçsuz bucaksız dağlar ve ovalar hepimizin. Kurslarla ve desteklerle isteyen her vatandaşımız, üç beş ay geçmeden ortalama bir arı ve bal üreticisi hâline gelebilir.” dedi.
1,5 yılda 150 milyon liraya yakın proje
Tarım ve hayvancılığa yönelik desteklerin farklı kurumların iş birliğiyle sürdürüldüğünü belirten Çakır, son bir ila bir buçuk yıllık dönemde geliştirilen projelerin toplam tutarına ilişkin bilgi verdi.
Çakır, “Hayvancılıkta hem büyükbaş hem de küçükbaş alanında çok sayıda desteğimiz var. Sadece Valilik ve Tarım İl Müdürlüğü olarak DAKA ve DAP ile birlikte son bir, bir buçuk yıl içerisinde 150 milyon liraya yakın proje geliştirdik. Devletimizin bu alanlarda sağladığı yüz milyonları, hatta milyarları bulan diğer destekler de bunun dışında. Bu imkânları çok iyi değerlendirmemiz ve sahip olduğumuz potansiyelin farkına varmamız gerekiyor. Rızkımızı kazandığımız, ekmeğimizi kazandığımız her işe de büyük bir saygı göstermemiz lazım. Onunla da övünmemiz lazım. Göğsümüzü gere gere ben hayvancılık yapıyorum, ben çiftçilik yapıyorum, ben tarımla uğraşıyorum dememiz lazım.” ifadelerini kullandı.
Hedef Muş balını markalaştırmak
Muş’un arıcılıkta bölgesel ölçekte daha güçlü bir konuma ulaşmasını hedeflediklerini belirten Çakır, Bingöl ve Bitlis’in bal üretimindeki markalaşma çalışmalarına değinerek Muş Balı’nın da daha geniş kitlelerce tanınmasını istediklerini dile getirdi. Çakır şöyle konuştu, “İnşallah bu tür desteklerle Muş, arıcılıkta hak ettiği bölgedeki yere gelecek. Bizim hedefimiz birincilik. Bingöl ve Bitlis bizim kardeşlerimiz, komşularımız. Onlar bu konuda markalaşmayı bizden biraz daha önce yaptılar. Biz de üniversitemizde yürütülen çalışmalarla birlikte hızlı bir şekilde zirveye doğru ilerliyoruz. Çok kısa bir süre içerisinde yaptığımız yatırımlarla, tescil ve markalaşma çalışmalarıyla üç beş yıl içerisinde ‘Muş Balı’nın çok daha geniş kitleler tarafından tanınacağına inanıyorum. Aslında bilen biliyor ancak çok daha geniş kitlelerin de bunun farkına varmasını istiyoruz.”
Gönç, arıcılıktaki potansiyele dikkat çekti
İl Tarım ve Orman Müdürü Necattin Gönç ise, ilin tarım ve hayvancılık alanındaki üretim kapasitesine değinerek arıcılığın geliştirilmesine yönelik çalışmaları anlattı. Muş’un geniş meraları ve zengin bitki örtüsünün üretim açısından önemli avantajlar sunduğunu belirten Gönç, 2025 yılında büyükbaş hayvan varlığının 254 bine, küçükbaş hayvan varlığının ise yaklaşık 1 milyon 400 bine ulaştığını kaydetti.
Arıcılığın bal üretiminin yanı sıra ekosistemin ve biyoçeşitliliğin korunması açısından da önemli olduğunu vurgulayan Gönç, “Dağlarımız, yaylalarımız ve zengin bitki floramızla bu anlamda oldukça uygun bir yapıya sahibiz. 2025 yılı verilerine baktığımızda yaklaşık 710 gezginci arıcının 290 bin arılı kovanla ilimizde konakladığını görüyoruz. Sadece bu veri bile ilimizin arıcılık anlamında ne denli bir potansiyele sahip olduğunu göstermesi açısından oldukça kıymetli.” dedi.
Kovan başına destek 475 liraya kadar çıkıyor
Bakanlığın arıcılara yönelik desteklerinin devam ettiğini belirten Gönç, 2026 yılı birim fiyatlarına göre belirlenen koşulları sağlayan üyelere kovan başına 250 lira, üye olmayanlara ise 200 lira destek verildiğini bildirdi. Genç erkek, kadın ve gezginci arıcılar için destek miktarının kovan başına 475 liraya kadar çıkabildiğini belirten Gönç, 2025 yılında arıcılara toplam 9 milyon lira ödeme yapıldığını söyledi.
Gönç, yaklaşık üç ay önce başlatılan ve 15,3 milyon lira bütçeye sahip “Baldan Altın Kanatlar” projesinin gezginci arıcıların çalışma ve yaşam koşullarını iyileştirmeyi, kadınların da üretime katılımını artırmayı amaçladığını hatırlattı.
Yeni kovan projesinin ise eskiyen kovanların yenilenmesi ve üreticilerin altyapısının güçlendirilmesine yönelik olduğunu belirten Gönç, “Bakanlığımız destekli ‘Altın Kanatlara Yeni Kovan Projesi’ vesilesiyle bir araya gelmiş bulunuyoruz. Yaklaşık 2 milyon lira bütçeli projemiz kapsamında 100 üreticimize 10’ar adet olmak üzere toplam bin yeni kovan sağlıyoruz. Bu destekle arıcılarımızın üretim altyapısını iyileştirmeyi ve faaliyetlerini daha güçlü şekilde sürdürmelerini amaçlıyoruz.” ifadelerini kullandı.
Bal üretimi 602 tona yükseldi
Muş’ta yürütülen çalışmaların arıcılık verilerine yansıdığını belirten Gönç, kovan ve arılık sayısıyla bal üretiminde artış yaşandığını bildirdi.
Gönç, “Bir önceki yılla kıyasladığımızda kovan sayımızın yüzde 3’lük artışla 60 bin adede, arılık sayımızın yüzde 6’lık artışla 450’ye, bal üretim miktarımızın ise yüzde 13’lük artışla 602 tona çıktığını görüyoruz. Bu rakamlar, arıcılık anlamında olumlu gelişmeler yaşandığını göstermekte.” dedi.
Arıcıların üretim altyapısını iyileştirmeye, kaliteli ürün elde etmeye ve gelir düzeylerini artırmaya yönelik çalışmaların devam edeceğini belirten Gönç, yeni kovan desteğinin Muş’ta arıcılığın gelişmesine katkı sağlamasının hedeflendiğini kaydetti.
İl Tarım ve Orman Müdürlüğü olarak arıcıların üretim altyapısını güçlendirmeye, kaliteli ürün elde edilmesini sağlamaya ve gelir düzeylerini artırmaya yönelik çalışmaları sürdüreceklerini belirten Gönç, yeni kovan desteğinin üreticilere katkı sunmasını hedeflediklerini kaydetti.
Yapılan konuşmaların ardından arıcılara kovanları dağıtıldı.
